gətirib çıxarır. Yaş artdıqca piy vəzilərinin aktivliyi azalır, nəticədə dərinin təbii və effektiv müdafiəsi – lipid mantiya itirilir. Bundan əlavə epidermis hüceyrələrinin yenilənmə prosesi zəifləyir. Onların əvəz olunma sikli 26-28 gündən 40-45 günə qədər uzanır. Beləliklə, dərinin zədələnmiş quruluşunu bərpa etmə qabiliyyəti xeyli azalır.

Epidermis qalınlığı azalır, onun səthindən dermanın kapilyarları görünməyə başlayır. Epidermisin bazal qatında yerləşən melanositlərin daha intensiv fəaliyyət göstərməsi ilə əlaqədar yetkin dəridə piqment ləkələri əmələ gəlir. Dermada qlikozaminoqlikanların (ən başlıcası, hialuron turşusu) miqdarı azaldığından dəri təbii nəmliyini itirir. Kollagen və elastin lifləri nazilir, zədələnir və dezorqanizasiyaya uğrayır; dərinin makriksinin dəstəkləyici quruluşu zəifləyir – dərinin turqoru azalır. Nəticədə dəri nazilir və sallanır.

Yetkin dərinin yaranmasında iştirak edən daxili amillərə orqanizmdə baş verən hormonal dəyişikliklər – qadınlarda 35-40 yaşdan sonra estrogenlərin səviyyəsinin tədricən azalması aiddir. Belə ki, estradiol digər funksiyalarla yanaşı həm də kollageni parçalayan kollagenaza fermentinin fəaliyyətini tənzimləyir. Məhz bu səbəbdən menopauza dövründə estrogen ifrazı dayandıqda kollagen liflərin destruksiyası və dərinin qocalması daha intensiv gedir. Dərinin yaşlanması həmçinin dermanın hüceyrəarası matriksi və hüceyrə membranlarını zədələyən sərbəst radikalların təsiri ilə bağlıdır.

Bundan əlavə dərinin qocalma əlamətlərinin meydana çıxdığı yaş dövrü əsasən genetikadan asılıdır. Dərinin erkən qocalmasına xroniki xəstəliklər: arterial hipertenziya, erkən menopauza və digər hormonal pozğunluqlar, şəkərli diabet, böyrək xəstəlikləri və s. səbəb ola bilər.

Dərinin vəziyyətinə mənfi təsir edən xarici qıcıqlandırıcılar sırasına ultrabənövşəyi şüalanma, temperatur dəyişiklikləri, çirklənmiş hava və su və s. daxildir. Yetkin yaşlarda az yatmaq, izahi qidalanma, alkoqol qəbulu, stress, hipovitaminoz,