qiymətləndirilir. Palpasiya zamanı nəcis daşının lokalizasiya olunduğu nahiyədə və ya qonşu sahələrdə ağrı müəyyən edilir.

Bağırsağın aşağı hissələrində yerləşən nəcis daşının diaqnostikasında rektoromanoskopiyadan istifadə oluna bilər. Bu üsul düz və S-vari bağırsaqda formalaşan daşları üzə çıxarmağa imkan verir. İrriqoskopiya zamanı yoğun bağırsaqda həcmli törəmə vizualizasiya oluna bilər. Lakin onu bədxassəli şişlərdən və ya polipdən fərqləndirmək nadir hallarda mümkün olur. Rentgen şəkildə bağırsağın kontrast maddə ilə dolma defekti izlənilir. Kontrast maddənin nəcis daşı ilə bağırsaq divarı arasına nüfuz etməsi konkrementdən şübhələnməyə əsas verir.

Diaqnozu dəqiqləşdirmək üçün kolonoskopiya aparılır. Bu üsul törəmənin daha aydın şəkildə müşahidə olunmasına, ehtiyac yarandıqda daşın təmas etdiyi divardan biopsiya götürülməsinə imkan verir. Bu üsulla lazımı məlumat əldə edilmədikdə diaqnostika laparoskopiya icra olunur.

Qanın ümumi və biokimyəvi analizi köməkçi məna daşıyır. Onların nəticələrinə əsasən nəcis daşı digər xəstəliklərdən, xüsusilə də bədxassəli şişlərdən differensiasiya edilir. Belə ki, yoğun bağırsağın xərçəngi zamanı ifadəli anemiya, EÇS-nin yüksəlməsi aşkarlanır. Nəcis daşının rast gəlindiyi xəstələrdə isə bu əlamətlər müşahidə olunmur.

Nəcis konkrementlərinin ilk növbədə yoğun bağırsağın şişləri ilə differensial diaqnostikası aparılır. Palpasiya zamanı və ya rentgenoqrammada onları fərqləndirmək çətin olduğundan digər müayinə üsullarından istifadə olunur. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, xərçəng xəstəliyi adətən anemiya, bədən çəkisinin itirilməsi ilə müşayiət olunur.

Koprolitlərin xarakterik simptomları divertikulyozun əlamətlərini xatırladır. Qanaxma hallarında nəcis daşları babasil, qeyri-spesifik xoralı kolitlə səhv salına bilər.

Nəcis daşının müalicəsi
Nəcis daşlarından əksər hallarda konservativ yolla azad olmaq mümkündür. Bağırsağın distal hissələrində yerləşən daşları hətta barmaqla rektal müayinə zamanı xaric etmək