n erkən formasının bütün təzahürləri şişəleyhinə terapiyanın başa çatmasından bir neçə gün sonra geriyə inkişaf edir. Lakin radiasion proktit müəyyən bir müddətdən sonra residivləşə bilər.

Bağırsağın gecikmiş şüa zədələnmələri təxminən 10% hallarda müşahidə olunur. Latent dövr (şüalanma ilə simptomatikanın yaranması arasındakı interval) bir neçə həftədən 5-10 ilə qədər davam edə bilər. Xəstəliyin bu forması üçün düz bağırsaq nahiyəsində daimi ağrılar, kiçik porsiyalarla tez-tez nəcis ifrazı, eləcə də stenozla bağlı hissəvi keçməməzlik xarakterikdir. Gecikmiş radiasion proktit az sayda simptomlarla gedə bilər. Belə hallarda xəstəlik nəcisdə selik, sol qalça çuxuru və düz bağırsaq proyeksiyasında vaxtaşırı yaranan ağrı sindromu ilə təzahür edir.

Radiasion proktit fonunda müxtəlif ağırlaşmalar: bağırsaq qanaxmaları, xora, eroziya, düz bağırsağın stenozu yarana bilər. Bağırsağın strikturası proqnoz baxımından ən təhlükəli ağırlaşma hesab olunur. Kiçik çanaq orqanlarının bədxassəli şişlərinin şüa terapiyası fonunda anal dəlikdən selikli və ya qanlı ifrazatların düz bağırsaq nahiyəsində ağrı və tenezmlərlə müşayiət olunması radiasion proktitdən şübhələnməyə əsas verir.

Radiasion proktitin diaqnostikası
Radioterapiya fonunda radiasion proktitin əlamətləri yarandıqda pasiyent dərhal həkim-proktoloqun qəbuluna yönəldilir. Bu xəstəliyin diaqnostikasında klinik, laborator və instrumental üsullardan istifadə olunur. Müayinəyə obyektiv baxış və şikayətlərin analizi ilə başlanılır. Radiasion proktit zamanı bütün hallarda şüa terapiyası ilə əlaqə izlənilir.

Laborator üsullardan qanın ümumi analizi geniş tətbiq olunur. Müayinə zamanı iltihab əlamətləri: leykositoz, EÇS-nin yüksəlməsi, leykoformulanın sola meylliyi təyin olunur. Laborator üsullar iltihabın ağırlıq dərəcəsini müəyyənləşdirməyə kömək edir.

Xəstəliyin diaqnostikasında endoskopiya mühüm rol oynayır. Rektoromanoskopiya ən sadə və infromativ üsul hesab olunur. Müayinə prosesində düz bağırsağın selikli