f müddətinə görə birincili və ikincili olur. Birincili çatışmazlıq hestasiyanın erkən müddətlərində (16-18-ci həftələrdə), cift və orqanların formalaşma mərhələsində infeksion, endokrin, yatrogen amillərin təsirindən yaranır. İkincili fetoplasentar çatışmazlıq ananın patologiyaları və ya hamiləlik ağırlaşmaları ilə əlaqədar normal formalaşmış ciftdə inkişaf edir.

Fetoplasentar çatışmazlığın klinik gedişi kəskin və ya xroniki olur. Hamiləliyin müxtəlif dövrlərində, eləcə də doğuşlarda yaranan kəskin çatışmazlıq zamanı ilk növbədə ciftin qaz mübadiləsi funksiyası pozulur, bu da dölün kəskin hipoksiyası və ölümü ilə müşayiət olunur. Əksər hallarda kəskin fetoplasentar çatışmazlığa ciftin vaxtından əvvəl ayrılması, kənar ciblərə qansızma, ciftin infarktı və onun damarlarının trombozu səbəb olur.

Mamalıq və ginekologiyada xroniki fetoplasentar çatışmazlığa daha çox rast gəlinir. Onun gedişi və proqnozu müdafiə-uyğunlaşma reaksiyalarına əsasən təyin edilir, bununla əlaqədar fetoplasentar çatışmazlığın kompensasiya olunmuş, subkompensasiya olunmuş, dekompensasiya olunmuş və kritik formaları ayırd edilir.

Kompensasiya olunmuş forma daha qənaətbəxş sayılır; dopplerometriyanın nəticələrinə əsasən müəyyən edilir; belə hallarda dölün inkişafı pozulmur. Fetoplasentar çatışmazlığın kompensasiya olunmuş formasında cüzi patoloji dəyişikliklər hamiləliyin proqressivləşməsinə səbəb olan müdafiə-uyğunlaşma mexanizmləri sayəsində kompensə edilir. Adekvat terapiya və doğuşun düzgün aparılması sağlam dölün doğulmasını təmin edir.

Fetoplasentar çatışmazlığın subkompensasiya olunmuş formasında müdafiə-uyğunlaşma reaksiyaları zəifləyir, dölün inkişafdan qalması, müxtəlif ağırlaşmaların yüksək riski müşahidə edilir.

Fetoplasentar çatışmazlığın dekompensasiya olunmuş forması kompensator mexanizmlərin gərginliyi və pozulması, hamiləliyin normal proqressivləşməsinin mümkünsüzlüyü ilə xarakterizə edilir, dölün inkişafının ləngiməsi, ürək fəaliyyətinin ağır pozğunluqları, ağır