Hamilələrdə öd daşı xəstəliyi — mayalanmadan əvvəl, hamiləlik vaxtı və ya doğuşdan sonra öd kisəsində daşın əmələ gəlməsi ilə xarakterizə olunan patoloji vəziyyətdir. 50% hallarda klinik simptomsuz gedişə malik olur. Sağ qabırğaaltı nahiyədə güclü ağrı, ürəkbulanma, qusma, qarında köp, ağızda acı dad, qıcqırma, dəri və selikli qişaların saralması ilə təzahür edə bilər. Diaqnoz qarın boşluğunun USM, diodenal zondlama, qanın biokimyəvi analizinın nəticələrinə əsasən qoyulur. Müalicə məqsədilə ödqovucu vasitələr, xolekinetik, spazmolitik, antibakterial preparatlardan istifdaə olunur. Göstəriş olduqda xolesistektomiya aparılır.

Hamilələrdə öd daşı xəstəliyi barədə ümumi məlumat
Öd daşı xəstəliyi (xolelitiaza) riskinin ənənəvi amillərindən biri gender xüsusiyyətləri sayılır. Əksər mütəxəssislər hestasiya zamanı öd çıxarıcı sistemdə baş verən dəyişiklikləri reproduktiv yaşda olan qadınlarda xəstəliyin yaranmasının əsas səbəbi hesab edirlər. Statistik məlumatlara əsasən doğmayan qadınların 6,5-8,3% xolelitiazdan əziyyət çəkir. Anamnezdə 2 və daha çox hamiləliyi olan xəstələr arasında patologiyanın yayılması orta hesabla 3 dəfə yüksək olur və bu rəqəm 18,4-19,3%-ə çatır. Biliar slac 15-30% hamilələrdə, konkrementlər — doğuşdan qabaq 2-8% qadınlarda, doğuşdan 4-6 həftə sonra isə 10% qadınlarda aşkarlanır. Hestasiya dövründə xolesistektomiyanın tezliyi 0,1-3% təşkil edir. Xolelitiazın yüksək riski doğuşdan sonra 5 il ərzində davam edir, bu zaman xəstələrin 0,8%-də öd kisəsi xaric edilir.

Hamilələrdə öd daşı xəstəliyinin yaranma səbəbləri
Hamilələrdə öd daşı xəstəliyinin səbəbləri
Hamiləlikdən kənar dövrdə olduğu kimi hestasiya müddətində də xolelitiazın inkişafında irsi meyllik, o cümlədən öd çıxarıcı yolların irsi və dizembriogenetik inkişaf anomaliyaları, qeyri-müntəzəm qidalanma, şirniyyat və heyvan mənşəli yağların həddindən çox istifadəsi, bədən çəkisinin normadan çox olması, ödün axımını çətinləşdirən on iki barmaq bağırsaq xəstəlikləri müəyyən rol oynayır.