vasitəsilə yayıla bilər. Adətən piovar iltihabi proseslərin – servisit, endometrit, salpingit, salpinqooforit, ooforitin ağırlaşması kimi təzahür edir.

Həmçinin piovarın yaranmasına keçirilən ginekoloji əməliyyatlar: histerektomiya, yumurtalığın rezeksiyası, uşaqlıq boşluğunun qaşınması, hamiləliyin suni yolla pozulması (xüsusən, kriminal abortlar), Qeysəriyyə əməliyyatı, uşaqlıq borularının bağlanması, salpinqektomiya, EKM zamanı follikuların transvaginal punksiyası və s. səbəb ola bilər. Bundan əlavə, UDS-in olması piovar və piosalpinksin inkişaf riskini 4 dəfə artırır. Bir sıra hallarda piovar sarı cismin kistasının və ya follikulyar kistanın partlaması nəticəsində əmələ gəlir.

İmmun çatışmazlıqları, endokrinopatiyalar (hiper- və hipotireoz, şəkərli diabet), somatik xəstəliklər (anemiya, infeksiyalar), sosial və davranış amilləri (stress, alkoqolizm, narkomaniya, erkən və ya nizamsız cinsi əlaqələr), yumurtalıqlarda kistoz törəmələr piovarın inkişafı üçün premorbid fon rolunu oynayır.

Piovarın əlamətləri
Piovarın klinik əlamətləri ümumi iltihabi sindrom, lokal iltihabi dəyişikliklər və intoksikasiya ilə xarakterizə olunur. Piovar yüksək hərarət, hektik qızdırma, titrətmə, tərləmə, taxikardiya, halsızlıq, yuxu və iştah pozğunluğu ilə manifestasiya edir. Qarnın aşağı hissəsində fiziki yüklənmə, aybaşı, defekasiya, cinsi akt zamanı güclənən kəskin pulsasiyaedici ağrı qeyd olunur. Dizurik və dispeptik pozulmalar, cinsi yollardan axan irinli ifrazatlar müşahidə edilir.

Piovar və piosalpinks fonunda çox zaman vahid iltihabi konqlamerat – tuboovarial abses yaranır. Pelvioperitonitin inkişafı zamanı peritonun qiciqlanma əlamətləri izlənilir.

Piovarın diaqnostikası
Piovarın əlamətləri
Piovarın diaqnostikası kompleksşəkilli müayinələrlə: ginekoloji müayinə, USM, yaxmanın floraya görə bakterioloji əkilməsi, laparoskopiya ilə aparılır. Anamnestik məlumatlar – xəstədə daxili cinsiyyət orqanlarının iltihabi xəstəlikləri və ya ginekoloji müdaxilələrin