Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəlikləri – müəyyən şəraitdə uşaqlıq boynunun xərçənginə transformasiya edə bilən patoloji vəziyyətlərdir. Bunlara displaziya, leykoplakiya atipiya ilə, eritroplakiya, adenomatoz aiddir. Əksər qadınlarda uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəlikləri silinmiş gedişə malik olur; bəzən leykorreya, təmas və ya aybaşıarası qanaxmalarla müşayiət oluna bilər. Diaqnostika vaginal güzgülərlə uşaqlıq boynunun müayinəsi, kolposkopiya, onkositologiya və biopsiya, İPV-tiplənmənin nəticələrinə əsaslanır. Xərçəngönü dəyişikliklərin xarakteri və mərhələlərindən asılı olaraq, patoloji ocağın radiocərrahi, kriogen və ya lazer destruksiyası, uşaqlıq boynunun konizasiyası və ya histerektomiya icra olunur.

Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəlikləri barədə ümumi məlumat
Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəlikləri uşaqlıq boynunun uşaqlıq yolu nahiyəsində yüksək maliqnizasiya riskinə malik displastik proseslərdir. Ginekologiyada uşaqlıq boynunun fon (psevdoeroziya və həqiqi eroziya, poliplər, sadə leykoplakiya, endometrioz, ektropion, papilloma, servisitlər) və xərçəngönü xəstəlikləri ayırd edilir. Fon patologiyaları üçün epitel hüceyrələrinin normoplaziyası- onların düzgün bölünməsi, yetişməsi, differensiasiyası, ayrılması xarakterikdir. Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəliklərinin fərqləndirici xüsusiyyətləri ondan ibarətdir ki, bu patologiyalar epitelin displaziyası – onun hiperplastik transformasiyası, proliferasiyası, differensiasiya, yetişmə və eksfoliasiyanın pozulması ilə gedir. Buna baxmayaraq, uşaqlıq boynu xərçəngindən fərqli olaraq, bütün bu hüceyrə dəyişiklikləri bazal membranın hüdudlarından kənara çıxmır. Əksər hallarda xərçəngönü xəstəliklər fon xəstəliklər nahiyəsində inkişaf edir və çox zaman onların əlamətləri ilə maskalanır, bu da erkən diaqnostikanı çətinləşdirir. Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəlikləri əsasən 30-35 yaşlı qadınlarda qeydə alınır.

Uşaqlıq boynunun xərçəngönü xəstəliklərinin səbəbləri
Uşaqlıq boynunun xərçəngönü