Yumurtalığın dermoid kistası – ovarial toxumanın qalın divarlı kapsula malik əlavə törəməsidir. Dermoid kistanın daxilində seliyəbənzər kütlə şəklində müxtəlif toxumalar (dəri, piy toxuması, piy vəziləri, tük, sümük, diş, sinir toxuması) müşahidə olunur. Yalnız böyük ölçülərə çatdıqda kliniki olaraq özünü büruzə verir: qarın və bel nahiyəsində ağrılar, dizurik pozğunluqlar, defekasiyanın pozulması izlənilir. Dermoid kista iltihablaşmaya meylli olur, əksər hallarda kistanın ayaqcığının burulmasına rast gəlinir. Patologiyanın diaqnozu ginekoloji müayinə, USM, MRT, laparoskopiyanın nəticələrinə əsasən qoyulur. Müalicə cərrahi üsulla aparılır: kistektomiya, yumurtalığın pazvari rezeksiyası və ya ovarioektomiya.

Yumurtalığın dermoid kistası barədə ümumi məlumat
yumurtalığın dermoid kistasının səbəbləri
Dermoid kista (dermoid, yetişmiş teratoma) – yumurtalığın xoşxassəli şişi olub, ovarial kistalı qadınların 15-20%-də rast gəlinir. Yumurtalığın dermoid kistası adətən yumru və ya oval formada olub, hamar xarici divarlara malikdir, diametri 15 sm-ə qədər arta bilir. Teratomanın daxili çoxqatlı epitel ilə örtülu və ektoderma, endoderma, mezoderma mənşəli jeleyəbənzər möhtəviyyatla (piy və tər vəziləri, saç, piy, sinir, sümük toxuması və s.) dolu olur.

Dermoid kista toxumaların bətndaxili differensiasiyasının pozulması zamanı yumurtalıqlarda saxlanılan rüşeym qatlarından inkişaf edir. Dermoid kista istənilən yaş dövründə (uşaq, yeniyetmə, reproduktiv, klimakterik) yarana bilir. Yetişmiş teratomaların formalaşma səbəbi müəyyən edilməmişdir; onların inkişafında cinsi yetişkənlik, klimaks dövründə baş verən hormonal dəyişikliklərin, qarnın travmalarının rolu ehtimal edilir. Yumurtalığın dermoid kistası tədricən böyüyür, adətən birtərəfdə (çox zaman sağtərəfli) lokalizasiyalaşır. 1-3% hallarda yumurtalığın dermoid kistasının yastı hüceyrəli xərçəngə maliqnizasiyası qeyd olunur.


Yumurtalığın dermoid kistasının əlamətləri
Yumurtalığın dermoid kistasının