q maddəsinin hüceyrələrinin atreziyasını sürətləndirir. Nadir hallarda reseptor aparatının həssaslığının pozulması ilə əlaqədar yumurtalıqların qonadotrop hormonların təsirinə qarşı reaksiyası azalır və ya ümumiyyətlə olmur.

Etiologiyadan asılı olmayaraq, xəstəliyin son həlqəsi ümumi xarakter daşıyır – ovulyasiya kəsilir, hipoestrogeniya inkişaf edir. Tükənmiş yumurtalıqlar kiçik ölçülərə (1,5-2,0 sm х 0,5 sm х 1,0-1,5 sm) və kütləyə (hər biri 1,0-2,0qrama qədər) malik olub, hipoplastikdir. Sekretor aktivlik dayandıqdan sonra steril qabıqda primordial follikullar izlənilmir, interstisial toxuma atrofiyalaşır. Qonadların zəif sekretor aktivliyi fonunda hipofiz əks-əlaqə prinsipi üzrə xeyli miqdarda qonadotropinlər sintez edir, məhz bununla bağlı ovarial çatışmazlığın bu forması hiperqonadotrop hipoqonadizm adlanır.

Yumurtalıq çatışmazlığının təsnifatı
Yumurtalıq çatışmazlığının formalarının sistemləşdirilməsi xəstəliyin yaranma səbəbləri və onun ifadə dərəcəsi nəzərə alınmaqla həyata keçirilir. Etiopatogenetik yanaşma pasiyentin reproduktiv imkanlarının daha dəqiq qiymətləndirilməsinə və optimal müalicə taktikasının seçilməsinə imkan verir. Müasir mama-ginekoloqların fikrincə yumurtalıq çatışmazlığının 3 əsas klinik forması mövcuddur:

Qonadların disgeneziyası. Xəstəlik yumurtalıq toxumasında primordial follikulların əvvəlcədən az olması ilə bağlıdır. Adətən belə vəziyyətlər genetik qüsurlar və ya dizembriogenez nəticəsində baş verir. Follikulların sayı nə qədər az olarsa, reproduktiv funksiyanın təbii realizasiyası bir o qədər zəif olur.
Yumurtalıqların tükənmə sindromu. Follikulların daxili və ya ekstragenital amillərin təsirindən vaxtından əvvəl atreziyası sekretor çatışmazlığa səbəb olur. Pozğunluğun erkən mərhələlərdə diaqnostika və korreksiyası mayalanma və hamiləliyin inkişaf ehtimalını yüksəldir.
Rezistent yumurtalıqlar sindromu. Yumurtalıq toxumasının anadangəlmə və ya ikincili çatışmazlığı onun qonadotropinlərə qarşı reaksiyasının olmaması ilə