Hemorragik diatezlər – homeostazın bu və ya digər həlqəsinin (trombositar, damar və plazma) pozulması zamanı inkişaf edən hematoloji sindromlara verilən ümumi addır. Mənşəyindən asılı olmayaraq bütün hemorragik diatezlər üçün laxtalanma müddətinin uzanması – qanamanın uzanması sindromu (residivləşən, uzun müddət davam edən, intensiv qanaxma, müxtəlif lokalizasiyalı qansızmalar) və posthemorragik anemik sindrom xarakterikdir. Hemorragik diatezlərin səbəbləri və klinik formaları homeostaz sisteminin hərtərəfli müayinəsindən – laborator testlər və funksional sınaqlar aparıldıqdan sonra müəyyənləşdirilməsi mümkündür. Müalicə hemostatik, hemotransfuzion terapiyadan, qanaxmanın yerli dayandırılmasından ibarətdir.

Hemorragik diatezlər barədə ümumi məlumat
Hemorragik diatezlər – orqanizmin spontan və ya qeyri-adekvat zədələyici faktorların təsiri nəticəsində yaranmış qansızma və qanaxmaya meyilliyi ilə xarakterizə olunan qan xəstəliyidir. Ədəbiyyatda 300-dən artıq hemorragik diatezin klinik halı qeyd olunub. Patologiyanın əsasında laxtalanmanın bir və ya bir neçə faktorunun kəmiyyət və ya keyfiyyət defekti durur. Bu zaman qanama dərəcəsi kiçik petexial səpkilərdən geniş miqyaslı hematomalara, massiv daxili və xarici qanaxmalara qədər dəyişə bilər.

Dünyada təxminən 5 milyon insan birincili hemorragik diatezdən əziyyət çəkir. İkincili hemorragik vəziyyətləri (məs., DDL sindromu) nəzərə alsaq hemorragik diatezlərin yayılması həqiqətən də genişdir. Hemorragik diatezlərlə əlaqəli ağırlaşmalar problemi tibbin müxtəlif sahələrinin (hematologiya, cərrahiyyə, reanimatologiya, travmatologiya, mamalıq və ginekologiya və s.) mütəxəssislərinin diqqət mərkəzindədir.


Hemorragik diatezlərin təsnifatı
Hemorragik diatezləri homeostazın bu və ya digər faktorunun (trombositar, koaqulyasion və ya damar) pozulmasından asılı olaraq ayırırlar. Bu prinsip geniş istifadə olunan patogenetik təsnifatın əsasında durur və ona müvafiq olaraq hemorragik diatezlər 3 qrupa bölünür: