rol oynayır. Bud-çanaq oynağı mürəkkəb dayaq və hərəkət funksiyaları (aşağı ətrafın bükmə və açma, uzaqlaşdırma və yaxınlaşdırma, daxilə və xaricə fırlatma hərəkətləri) yerinə yetirir.


Bud-çanaq oynağı artritinin təsnifatı
Koksitin ümumi qəbul olunmuş təsnifatı hazırlanmayıb. Revmatologiya, travmatologiya və ortopediyada bud-çanaq oynağı artritləri etioloji və patogenetik mexanizmlərindən asılı olaraq aşağıdakı qruplara bölünürlər:

Klinik gedişinə görə bud-çanaq oynağı artritləri kəskin (2 aydan az vaxtda birincili oynaq hücumları müddəti ilə), uzunmüddətli (1 ilə qədər), xroniki (1 ildən çox), residivləşən (6 aydan az davam etməyən remissiya dövründən sonra ikincili oynaq hücumlarında) ola bilər.

Koksitlər birincili-sümük və ya birincili-sinovial ola bilər. Bud-çanaq oynağının birincili-sinovial artritlərinə revmatoid və reaktiv artritləri misal çəkmək olar. Əvvəlcə sümük toxuması, sonra isə sinovial qişa zədələndikdə (məsələn, vərəm artritində) birincili-sümük artritindən danışmaq olar.

Bud-çanaq oynağı artritinin səbəbləri
Bud-çanaq və digər oynaqların irinli artritləri travma, yaralar, oynaqların diaqnostik punksiyaları və cərrahi əməliyyatları zamanı infeksiyanın birbaşa oynaq boşluğuna düşməsi nəticəsində baş verir. Başqa hallarda septik koksit irinli ocağın oynaq boşluğuna qonşu toxumadan yayılması (fleqmona, osteomielit və s.də) və ya uzaq iltihab ocağından metastazı (furunkulyoz, tonzillit, otit, pnevmoniya və s.) zamanı inkişaf edə bilər. Qeyri-spesifik irintörədici mikrofloranın səbəb olduğu infeksion artritlərdən başqa vərəm, bruselyoz, qonoreya, sifilislə əlaqəli spesifik koksitlərə də rast gəlinir.

Bud-çanaq oynağının ikincili aseptik artritləri psoriaz, sistemli qırmızı qurdeşənəyi, Kron xəstəliyi, ankilozlaşdırıcı spondiloartrit və s. bu kimi xəstəliklərlə assosiasiya oluna bilər. Reaktiv artrit keçirilmiş bağırsaq (salmonelyoz, dizenteriya, iersinioz) və ya urogenital infeksiyalardan (xlamidioz, ureaplazmoz, mikoplazmoz) sonra