Mastopatiya – süd vəzi toxumasının patoloji fibroz-kistoz dəyişikliyi olub, bərk konsistensiyalı və adətən kiçik dənəli törəmələrin yaranması ilə xarakterizə edilir. Mastopatiya süd vəzilərinin kobudlaşması və ağrılı olması, bu əlamətlərin aybaşıdan qabaq daha ifadəli xarakter alması, döş giləsindən seroz, bəzən isə qanlı ifrazatın axması ilə özünü büruzə verir. Xəstəlik onkoloji risk amili sayılaraq, residivləşməyə meylli olur. Mastopatiyanın diaqnostikası mammoqrafiya, süd vəzilərinin USM, ehtiyac yarandıqda diafanoskopiya, MRT, pnevmokistoqrafiya, punksion biopsiyanın aparılmasını tələb edir. Mastopatiya konservativ yolla müalicə olunur. Düyünlü mastopatiyanın maliqnizasiya təhlükəsi müşahidə edildikdə düyün cərrahi üsulla xaric edilir.

Mastopatiya barədə ümumi məlumat
Mastopatiya termini vəzi toxumasında epitel və birləşdirici toxuma komponentlərinin nisbətinin dəyişməsi ilə səciyyələnən patoloji dəyişikliklərin baş verdiyi süd vəzi xəstəliklərini özündə birləşdirir. ÜST təsnifatına görə 1984-cü ildən etibarən mastopatiya anlayışına süd vəzilərinin fibroz-kistoz xəstəliyi şamil olunmuşdur. Cavan qadınlarda mastopatiyanın rastgəlmə tezliyi 30-45% arasında dəyişərək, 40-50 yaşdan sonra nəzərə çarpan dərəcədə yüksəlir.

Mastopatiya süd vəzi toxumasının neyrohumoral tənzimdən birbaşa asılı olan xoşxassəli dəyişikliyidir. Bu o deməkdir ki, mastopatiyanın inkişaf amillərinə sinir tənziminin pozulması ilə bağlı patologiyalar (stress, nevroz, depressiya), eləcə də orqanizmin hormonal balansı və daxili homeostazın normadan kənara çıxması aiddir.


Mastopatiyanın yaranma səbəbləri
Mastopatiyanın yaranma səbəbləri
Mastopatiyanın yaranma səbəbləri və inkişaf mexanizmi axıra qədər öyrənilməmişdir, lakin onun meydana çıxmasında hormonal statusun başlıca rol oynaması sübut olunmuşdur. Mastopatiyanın inkişafına səbəb olan amillər sırasına erkən menopauza, aybaşı siklinin pozulması (hormonal disfunksiya, polikistoz yumurtalıqlar sindromu, hormonal kontraseptivlərin