qeyri-rasional qəbulu), doğuşun olmaması, çoxsaylı (3-dən artıq) abortlar, qeyri-müntəzəm cinsi həyat (və ya onun yoxluğu), cinsiyyət orqanlarının xəstəlikləri, laktasiya dövrünün 3 aydan az sürməsi, endokrin patologiyalar (hipo- və hipertireoz, hipotalamik və hipofizar tənzimin, böyrəküstü və mədəaltı vəzilər, qaraciyərin fəaliyyətinin pozulması) irsi meyllik daxildir.

Ehtimal olunur ki, mastopatiyanın əsas patogenetik inkişaf amili estrogenlərin hipersekresiyası fonunda progesteron çatışmazlığıdır. Bu zaman epitel hüceyrələri və birləşdirici toxuma elementlərinin proliferasiyası (çoxalması) sürətlənir. Həmçinin mastopatiyanın patogenezində prolaktin sintezi mühüm rol oynayır. Prolaktinemiya süd vəzi toxumalarının estrogenlərə qarşı həssaslığının yüksəlməsinə səbəb olur.

Mastopatiyaların təsnifatı
Klinik təcrübələrdə daha çox istifadə olunan təsnifata əsasən mastopatiyanın 3 forması ayırd edilir: mastalgiya (mastoplaziya və ya mastodiniya), diffuz fibroadenomatoz və lokal fibroadenomatoz. Mastalgiya ifadəli ağrı sindromunun üstünlük təşkil etməsi ilə xarakterizə olunur. Mastopatiyanın bu forması analgetik vasitələrin təyininə göstəriş sayılır.

Diffuz adenomatoz üçün vəzi toxumasında diffuz bərkimə və kistaların inkişafı səciyyəvidir. Diffuz adenomatozun 2 tipi mövcuddur: fibroz mastopatiya (vəzi toxumasında birləşdirici toxuma mənşəli bərkləşmələrin yaranması) və fibroz-kistoz mastopatiya (fibroz ocaqlarla yanaşı daxili maye ilə dolu boşluğa malik kistaların formalaşması).

Lokal fibroadenomatoz zamanı patoloji dəyişikliklər vəzinin məhdud sahəsində (seqment, kvadrant) aşkar edilir, patoloji proses orqanın parenximasının bütün sahələrinə yayılmır. Süd vəzisində lokal törəmənin müəyyən edildiyi təqdirdə bədxassəli şişin inkar edilməsi məqsədilə biopsiya aparılmalıdır.

Mastopatiyanın əlamətləri
Mastopatiyanın əlamətləri
Mastopatiyanın xarakterik əlaməti süd vəzisinin palpasiyası zamanı bərkimə sahələrinin aşkarlanmasıdır. Bərkləşmə adətən ağrılı