) vasitəsilə tənzimlənən tsiklik proseslər baş verir. Adenoz mütləq və nisbi hiperestrogeniya; progesteron defisiti ilə müşayiət olunur. Estrogen hüceyrələrin izafi proliferasiyası və fibroblastların aktivasiyası yolu ilə stromanın hiperplaziyası hesabına süd axarlarının genişlənməsini təmin edir. Progesteronun funksiyalarına membran hüceyrələrində reseptorların miqdarının azalması və estrogenin hədəf orqanlara (süd vəzi, uşaqlıq) təsirinin azalması aiddir.

Progesteron çatışmazlığı zamanı çox miqdarda əmələ gəlmiş vəzili epitel hüceyrələrinin və kollagenin differensiasiyası azalır, proliferativ proseslərin blokadası tormozlanır. Nəticədə hüceyrələr kontrolsuz bölünür, vəzi toxumasında proliferasiyanın tormozlanması pozulur. Bu, struktur və morfoloji yenidən qurmaya gətirib çıxarır: paydaxili birləşdirici toxumanın proliferasiyası və ödemi, süd yollarında vəzili epitelin proliferasiyasının aktivasiyası baş verir. Nəticədə onların mənfəzinin tutulmasına, genişlənməsinə və kistaların əmələ gəlməsinə səbəb olur.

Süd vəzilərinin adenozunun təsnifatı
Mammalogiyada süd vəzilərinin adenozunun vahid təsnifatı qəbul olunmuşdur. Törəmənin sistemləşdirilməsi vəzi toxumasının zədələnməsinin miqyası və adenozun histoloji quruluşuna əsasən aparılır. Patoloji törəmənin yayılmasından asılı olaraq iki forma ayırd edilir:

Ocaqlı (lokal). Vəzidə şar və ya disk formasında hərəkətli, iri törəmə formalaşır. Düyün fibroz kapsullu və paylı olur.
Diffuz. Süd vəzisində forması və hüdudları aydın olmayan bir neçə bərk nahiyələr meydana çıxır. Törəmə qeyri-məhdud böyüyür və aydın olmayan konturlara malik olur.
Vəzin parenximasında proliferasiya edən epitel hüceyrələrinin tipinə görə aşağıdakı formalar ayırd edilir:

Sklerozlaşan adenoz. Asinusların (vəzin paylarının hissəsi) proliferasiyası ilə müşayiət olunur. Bu zaman epitelial və mioepitelial qatların tamlığı saxlanır. Fibroz toxuma ilə asinusların sıxılmasına baxmayaraq, onlar öz quruluşlarını qoruyurlar.
Apokrin adenoz.