mümkündür. Bu, ağciyər arteriyasının şaxələrindən birinin emboliyası nəticəsində baş verir. Hərbi əməliyyatlar və terror aktı zamanı ağciyər absesi döş qəfəsinin yaralanması və ya birbaşa zədələnməsi nəticəsində yarana bilər.

Risk qrupuna irinli iltihab ehtimalı yüksək olan, məs., şəkərli diabet xəstələri daxildir. Bronxoektatik xəstəlikdə yoluxmuş bəlğəmin aspirasiyası ehtimalı yaranır. Xroniki alkoqolizm zamanı qusuntu kütləsi ilə aspirasiya da mümkündür, kimyəvi-aqressiv mühit də ağciyər absesini təşviq edə bilər.

Ağciyər absesinin patogenezi
Başlanğıc mərhələ ağciyər toxumasının məhdud iltihabi infiltrasiyası ilə xarakterizə olunur. Sonra infiltratıtn mərkəzdən periferiyaya doru irinləməsi baş verir; nəticədə boşluq əmələ gəlir. Tədricən boşluğun ətrafındakı infiltrasiya itir, boşluğun özü isə qranulyasion toxuma ilə örtülür. Absesin xoşxassəli gedişində boşluğun obliterasiyası baş verir və pnevmoskleroz əmələ gəlir. İnfeksion proses nəticəsində fibroz divarlı boşluq formalaşarsa, irinli proses uzun müddət saxlana bilər (xroniki ağciyər absesi).

Ağciyər absesinin təsnifatı
Etiologiyasına görə ağciyər absesləri törədisindən asılı olaraq pnevmokok, stafilokok, kollibasilyar, anaerob və s. olmaqla təsnif olunur. Patogenetik təsnifat hansı şəkildə yoluxmaya (bronxogen, hematogen, travmatik və başqa yollarla) əsaslanır. Ağciyər toxumasında yerləşməsinə görə abseslər mərkəzi və periferik olur. Bundan başqa, onlar tək və çoxsaylı ola; bir və ya hər iki ağciyərdə lokalizasiya oluna bilər. Bəzi müəlliflər qeyd edirlər ki, ağciyər qanqrenası ağciyər absesinin növbəti mərhəlisidir. Mənşəyinə görə aşağıdakı abseslər ayırd edilir:

Birincili abseslər. Əvvəllər sağlam olmuş insanlarda fon patologiya olmadıqda inkişaf edir.
İkincili abseslər. İmmunsupressiyadan (İİV infeksiyasına yoluxmuş, orqan transplantasiyası keçirmiş) əziyyət çəkən insanlarda formalaşır.
Ağciyər absesinin simptomları
Xəstəlik iki mərhələdə gedir: absesin formalaşması mərhələsi və irinli