perinatal təsiri ilə əlaqəlidir. Ağciyərlərin birincili arteriovenoz anevrizması izolə olunmuş anomaliya və ya anadangəlmə sindromların, daha çox irsi hemoragik teleangiektaziyalar və ya Osler-Weber-Rendu xəstəliyi bir hissəsi ola bilər. Bu irsi xəstəliyin strukturu dəri və selikli qişalarda çoxsaylı teleangiektaziyalar və angioma, ağciyərdə arteriovenoz anastomozlar, müxtəlif lokalizasiyalı qanaxmaya meyillikdən ibarətdir. Ağciyərlərin AVA-ının anadangəlmə ürək qüsurları ilə kombinasiyası da mümkündür.


Doğuşdan sonra başqa xəstəliklər (qaraciyər sirrozu, ağciyərlərin infeksion xəstəlikləri (aktinomikoz), mitral stenoz, metastatik karsinoma və s.) nəticəsində formalaşan ağciyərlərin ikincili arteriovenoz anevrizmasına çox nadir hallarda rast gəlinir. Arteriovenoz anevrizmanın makroskopik analizi zamanı ağciyərlərdə nazik divarlı kistoz törəmə, bəzən paylı quruluş müəyyən olunur. Anevrizmanın boşluğu yarıldıqda, adətən, qan laxtaları, divarlarında isə fibrolipidlər və kirəcləşmiş yığınlar aşkar olunur.

Ağciyərlərin arteriovenoz anevrizmasının təsnifatı
Ağciyərlərin arteriovenoz anevrizması tək (60-70%) və ya çoxsaylı (30-40%) xarakter daşıya bilər. Xəstələrin ¾-ündə ağciyərlər birtərəfli, qalanı isə ikitərəfli zədələnir. Əksər hallarda (65-70%) arteriovenoz anevrizmanın lokalizasiya yeri ağciyrələrin aşağı payları, daha çox sağ tərəfdir. Ağciyərlərin sadə AVA (bir arteriya və bir vena arasında anastomoz) və kompleks arteriovenoz anastomozlar (iki və daha artıq qidalandırıcı arteriyanın bir neçə drenə edən vena ilə anastomozu) ayırd edilir. Orta və iri kalibrli damarlar öz aralarında birləşdikdə paologiya arteriovenoz fistul kimi təsnif olunur. Kisəvari dilatasiya əmələ gətirən nisbətən kiçik damarların anomaliyaları da arteriovenoz anevrizmalara aid edilir. Formasından asılı olaraq ağciyərlərin arteriovenoz anevrizmaları dairəvi, oval, armudabənzər və ya salxımşəkilli (1 sm-dən 5-10 sm-ə qədər müxtəlif ölçülü boşluqlardan təşkil olunur) ola