kapilyardan). Qan hər hansı bir parenximatoz orqanın (qaraciyər, dalaq və s.) kapilyarından xaric olursa, belə qanaxma parenximatoz adlandırılır. Lokalizasiyasına görə: mədə-bağırsaq (qida borusu, mədə və ya bağırsaq boşluğuna), plevral boşluq (hemotoraks), ürəkətrafı kisə (hemoperikard), oynaq boşluğu və s.

Sızmış qanın toplandığı yerdən asılı olaraq: boşluq (plevral, periton və s. boşluqlar) və toxumadaxili (toxumaları qidalandıran damarlardan toxumanın içərisinə).

Aşkar qanaxma əlamətlərinin olub-olmamasından asılı olaraq: aşkar və gizli formalar. Aşkar formada qan hətta bir müddət sonra və dəyişilmiş şəkildə olsa belə təbii dəliklərdən “çıxır”; məs., nəcisi qara rəngə boyayır. Gizli formada isə qan bədənin daxilində qalır.

İnkişaf müddətindən asılı olaraq: birincili və ikincili. Birincili forma damar divarının travmatik zədələnməsindən dərhal sonra yaranır; ikincili forma isə travmadan bir müddət sonra inkişaf edir. İkincili qanaxmanı da öz növbəsində erkən (1-5-ci günlərdə liqaturanın sürüşməsi və ya trombun itələnməsi nəticəsində inkişaf edir) və gecikmiş (adətən, 10-15 gün ərzində, trombun irinləməsi, damar divarının nekrozu və s. səbəb olur) olmaqla ayırırlar.

Daxili qanaxmanın səbəbləri
Daxili qanaxmanın səbəbi həm travma, həm də xroniki xəstəliklər ola bilər. Qarın boşluğuna massiv, həyati təhlükəli posttravmatik qanaxmaya qarnın küt travmaları nəticəsində dalaq və qaraciyərin, nadir hallarda mədəaltı vəzin, bağırsaqların və ya mezenteriumun (zərbə, hündürlükdən yıxılma, avtomobil qəzaları və s. zamanı) zədələnməsi səbəb ola bilər. Plevral boşluğa qanaxma, adətən, qabırğaların çoxsaylı sınıqları zamanı qabırğaarası damarların və plevranın zədələnməsi nəticəsində inkişaf edir. Tək-tük hallarda onun səbəbi 1-2-ci qabırğaların sınıqları olur.

Kəllə boşluğuna qansızma kəllə-beyin travmalarının təhlükəli ağırlaşmalarından biridir. Belə ki, kəllə boşluğu başqa təbii boşluqlardan fərqli olaraq boşluğun bütün həcminə fiksasiya olunur, hətta