səbəb olan irsi xəstəlikləri – Marfan xəstəliyi, fibroz displaziya, Elers-Danlos sindromu, kistoz medionekroz, aorta qövsünün anadangəlmə qıvrılması, koarktasiya və s. aiddir. Qazanılmış xəstəliklər arasında əsas rol aortanın iltihabi zədələnmələrinə – revmatizm, sifilis, vərəm, mikozlar, bakterial infeksiyalar, Takayasu xəstəliyi zamanı spesifik və qeyri-spesifik artritlərə; qeyri-iltihabi degenerativ proseslərə (ateroskleroz və s.) məxsusdur.

Damar cərrahiyyəsinin inkişafı ilə əlaqədar transplantat və tikiş materialının qüsurları səbəbindən aorta qövsünün anevrizmalarına, o cümlədən poststenotik anevrizmalara daha çox rast gəlinir. Döş qəfəsinin travması nəticəsində aorta qövsünün post travmatik anevrizmaları yarana bilər. Travmadan sonra aorta qövsünün anevrizmasının inkişafı üçün uzun müddət (bir neçə aydan 20 ilə qədər) tələb oluna bilər.

Həmçinin arterial hipertenziya da aorta divarının tonusunun zəifləməsi və anevrizma kisəsinin formalaşmasında iştirak edir. Yaşın 60-dan yuxarı olması, kişi cinsi və ailə üzvlərində analoji problemin aşkarlanması aorta qövsünün anevrizmasının yaranma ehtimalını artırır. İltihab mənşəli anevrizmalar üçün perioaortit əlamətləri, aortanın xarici qişası və endotelinin qalınlaşması, produktiv iltihab, aorta divarının elastik və əzələ karkasının dağılması xarakterikdir.

Aorta qövsünün anevrizmasının patogenezində iltihabi və degenerativ proseslərdən əlavə, hemodinamik və mexaniki amillər böyük rol oynayır. Aortanın döş hissəsində hemodinamikanın xüsusiyyətləri qanın yüksək sürəti, nəbz dalğasının dikliyi və onun formasından ibarətdir. Bundan əlavə döş aortasında daha funksional gərgin seqmentlər – kök, boyun və diafraqma mövcuddur. Bu səbəbdən qan təzyiqinin yüksəlməsi və ya mexaniki travma çox asanlıqla aorta divarının daxili qişasının cırılmasına, subintimal hematomaların və gələcəkdə anevrizmaların yaranmasına gətirib çıxarır.

Aorta qövsünün anevrizmasının əlamətləri
Aorta qövsünün anevrizmasının