AT-nin səviyyəsi və dayanıqlığından, sol mədəciyin hipertrofiyasının ifadəlilyindən, göz dibinin dəyişiklərinin xarakterindən asılı olaraq simptomatik arterial hipertenziyanın 4 forması ayırd edilir: tranzitor, labil, stabil və bədxassəli.

Tranzitor arterial hipertenziya AT-nin müvəqqəti yüksəlməsi ilə xarakterizə olunur, göz dibi damarlarında dəyişikliklər izlənilmir, sol mədəcik hipertrofiyası demək olar ki, müəyyən edilmir. Labil aretrial hipertenziya zamanı AT-nin yüksəlməsi mülayim və qeyri-stabil xarakter daşıyır. AT özbaşına enmir. Sol mədəciyin zəif ifadə olunan hipertrofiyası və torlu qişanın damarlarının daralması qeydə alınır.

Stabil arterial hipertenziya dayanıqlı və yüksək AT, miokardın hipertrofiyası və göz dibinin ifadəli damar dəyişiklikləri (I və II dərəcəli angioretinopatiya) ilə səciyyələnir. Bədxassəli arterial hipertenziyaya çox yüksək və stabil AT (xüsusən diastolik > 120—130 mm.c.süt.), qəfil başlanğıc, sürətli inkişaf, ürək, damar, göz dibinin ağır dərəcəli damar ağırlaşmaları xasdır.

Simptomatik arterial hipertenziyaların formaları
Nefrogen parenximatoz arterial hipertenziyalar
arterial hipertenziyanın səbəbləri
Əksər hallarda simptomatik arterial hipertenziyalar nefrogen (böyrək) mənşəli olub, kəskin və xroniki qlomerulonefritlər, xroniki pielonefrit, böyrəklərin polikistoz və hipoplaziyası, podaqrik və diabetik nefropatiyalar, böyrəklərin travmaları və vərəmi, amiloidoz, sistemli qırmızı qurd eşənəyi, şiş, nefrolitiaz zamanı müşahidə edilir.

Bu xəstəliklərin ilkin mərhələləri adətən arterial hipertenziyasız gedir. Hipertenziya böyrək toxuması və ya aparatının ifadəli zədələnməsi zamanı inkişaf edir. Nefrogen arterial hipertenziyaların əsas xüsusiyyətlərinə pasiyentlərin cavan yaşda olması, serebral və koronar ağırlaşmaların izlənilməməsi, xroniki böyrək çatışmazlığının inkişafı, bədxassəli gediş (xroniki pielonefrit zamanı – 12,2%, xroniki qlomerulonefritdə –11,5% hallarda) aiddir.

Nefrogen parenximatoz