aparılır. Sistolik təzyiqin 140 mm c. süt., diastolik təzyiqin 90 mm c. sütununa qədər qalxması diaqnostik əhəmiyyət daşıyır.
Elektorkardioqrafiya və exokardioqrafiya. Ürəyin instrumental müayinəsi onun funksional imkanlarını (EKQ), anatomo-morfoloji xüsusiyyətlərini və boşluqlarda təzyiqi müəyyən etməyə (ExoKQ) yönəlmişdir. Bu üsulların köməyilə miokardın hipertrofiyası, yüklənmələr zamanı yaranan ocaqlı patoloji dəyişiklikləri, ürək keçiriciliyi və ürək yığılmalarının ritminin pozulmalarına əsasən hipertoniyanın ağırlığı təyin olunur.
Böyrəklər və böyrəküstü vəzinin USM. Simptomatik hipertenziya hallarının çox hissəsi böyrək və böyrəküstü vəzidə vazopressor və depressor sistemin komponentlərinin sekresiyasının pozulması ilə əlaqədardır. USM toxumaların hiperplaziyası,ocaqlı iltihabi və neoplastik prosesləri aşkar edir. Böyrəklərin ultrasəs doppleroqrafiyası orqanda qan dövranı pozğunluqlarını üzə çıxarır.
Laborator analizlər. Sidiyin ümumi analizində eritrosit və zülal qeyd olunur. Leykosit və bakteriyaların tapilması böyrək toxumasında iltihab xarakterli dəyişikliklərə dəlalət edir. Böyrəyin funksional imkanlarının qiymətləndirilməsi məqsədilə Reberq və Zimnitski sınağı aparılır. Diaqnostik əhəmiyyətli göstəricilərə qan plazmasında kalium, triqliseridlər, ümumi xolesterin, kreatinin, renin, aldosteron, sidikdə 17-ketosteroidlər aiddir.
Birbaşa oftalmoskopiya. Göz dibinin müayinəsi zamanı xarakterik hipertonik dəyişikliklər izlənilir. Arteriyaların mənfəzi daralır, venalar isə genişlənir. Uzunmüddətli gedişə malik hipertoniyalarda damarların sklerozlaşması («mis məftillər» və «gümüş məftillər» simptomları) mümkündur. Arteriovenoz çarpazlaşma (Salyus-Qunn simptomu) xəstəliyin patoqnomik əlaməti hesab olunur. Damarların normal şaxələnməsi («öküz buynuzları» simptomu) pozulur.
Fetoplasentar çatışmazlığın yüksək yaranma riskini nəzərə alaraq ciftin funksional imkanları və dölün inkişafına nəzarət etməyə imkan verən üsulların – uşaqlıq-plasentar qan dövranının