azalması (hətta anoreksiyaya qədər) xarakterikdir. Xəstələrin təxminən 50%-də ürəyin eozinofil iltihabının birinci mərhələsi kəskin kardit kimi gedir. Belə vəziyyətlərdə biventrikulyar çatışmazlığın əlamətləri – təngnəfəslik, halsızlıq, ağciyərlərdə durğunluqla əlaqədar öskürək erkən inkişaf edir. Görmə itiliyinin zəifləməsi, göz önündə «qara nöqtələr» və «qığılcımların» yaranması, baş ağrıları ilə müşayiət olunan retinopatiya yaranır.

Endokarditin ikinci (trombotik) mərhələsi üçün ürək mədəciklərində divaryanı trombların əmələ gəlməsi səciyyəvidir. Onların fraqmentləri bütün orqanizmə yayılaraq, müxtəlif orqanların qan təhcizatını pozur. Əsas əlamətlərinə nevroloji disfunksiya (parez, iflic) və böyrəklərin zədələnməsi – dizurezin azalması, beldə ağrılar, hematuriya aiddir. Ağciyər, dalaq, qaraciyər infarktının simptomatikasının inkişafı mümkündür. Bu mərhələdə xəstələrin bir qismində Leffler endokarditinin ağır fəsadları – insult, magistral damarların tromboemboliyası müşahidə edilir.

Xəstəliyin son (fibrotik) mərhələsi ifadəli restriktiv kardiomiopatiya ilə təzahür edir. Artan ürək çatışmazlığının əlamətləri – ödemlər, ağciyərlərdə mayenin toplanması nəticəsində tənəffüsün çətinləşməsi, dərinin göyərməsi ön plana keçir. Zamanla bu simptomlara assitlə bağlı qarnın böyüməsi, qanhayxırma, metabolik pozğunluqlar səbəbindən ümumi vəziyyətin kəskin pisləşməsi əlavə olunur. Ürək çatışmazlığı adətən biventrikulyar xarakter daşıdığından həm kiçik, həm də böyük qan dövranında durğunluqla özünü büruzə verir.

Leffler endokarditinin ağırlaşmaları
Leffler endokarditi xəstənin həyatı üçün təhlükə daşıyan bir sıra ağır fəsadlar törədə bilir. Xəstəliyin ilkin mərhələlərində miokardın zədələnməsi və yığılma qabiliyyətinin azalması ilə əlaqədar kəskin ürək çatışmazlığı inkişaf edə bilər. Xüsusən tromboemboliya təhlükəli hesab olunur – endokardit zamanı ölüm hallarının əksəriyyəti məhz orqanlarda (böyrəklər, baş beyin, MBS) işemik dəyişikliklər səbəbindən baş verir.