n gecə tutmaları, daha ağır hallarda ağciyərlərin ödemi ilə müşayiət olunur.

Sol qulaqcığın hipertrofiyası zamanı disfoniyanın inkişafı ilə təzahür edən qayıdan sinirin kompressiyası mümkündür. Mitral stenozlu pasiyentlərin təxminən 10%-i fiziki yüklənmə ilə əlaqəsi olmayan kardial ağrılardan şikayət edir. Yanaşı gedən koronar ateroskleroz, subendokardial işemiyalarda stenokardiya tutmaları baş verə bilər. Xəstələr tez-tez təkrarlanan bronxit, bronxopnevmoniya, krupoz pnevmoniyadan əziyyət çəkir. Mitral stenoz mitral çatışmazlıqla müştərək şəkildə rast gəlindikdə çox vaxt prosesə bakterial endokardit də qoşulur.

Mitral stenozlu xəstələrin xarici görünüşü dodaq, burnun ucu və dırnaqların sianozu, məhdud tünd qırmızı-göyümtül çalarlı yanaqlar («mitral qızartı») ilə xarakterizə edilir. Əksər xəstələrdə sağ mədəciyin hipertrofiya və dilatasiyası ürək donqarının inkişafına səbəb olur.

Sağ mədəcik çatışmazlığı inkişaf etdikcə qarında ağırlıq hissi, hepatomeqaliya, periferik ödemlər, boyun venalarının qabarması, sağ tərəfli hidrotoraks, assit meydana çıxır. Mitral stenozun letal sonluğunun əsas səbəbi ağciyər arteriyasının tromboemboliyasıdır.

Mitral stenozun diaqnostikası
Xəstəliyin inkişafı barədə məlumat toplanarkən mitral stenozlu pasiyentlərin 50-60%-də revmatik anamnezə rast gəlinir. Ürəküstü nahiyənin palpasiyasında «pişik mırıltısı» – presistolik titrəmə, perkussiyada isə ürəyin sərhədlərinin yuxarı və sağa doğru yerini dəyişməsi aşkar edilir. Mitral stenozun auskultativ fonu çırpılan I ton, mitral qapağın açılma tonu («mitral şıqqıltı»), diastolik küylə səciyyələnir. Fonokardioqrafiya eşidilən küyləri ürək siklinin bu və ya digər fazaları ilə əlaqələndirməyə imkan verir.

Elektrokardioqrafik müayinə (EKQ) sol qulaqcıq və sağ mədəciyin hipertrofiyası, ürək ritminin pozulması (səyrici aritmiya, ekstrasistoliya, paroksizmal taxikardiya, qulaqcıqların titrəməsi), His dəstəsinin sağ ayaqcığının blokadasını müəyyən edir.

Exokardioqrafiyanın köməyilə