fəaliyyətinin güclənməsi (fiziki aktivlik, stress) zamanı baş verir. Ürək əzələlərində geridönməyən dəyişikliklərlə səciyyələnən kəskin miokard infarktından fərqli olaraq, stenokardiyada koronar qan dövranının pozulması tranzitor xarakter daşıyır. Lakin miokardın hipoksiyası kardiomiositlərin sağqalma həddindən üstün olduqda stenokardiya miokard infarktına transformasiya edir.

Stenokardiyanın yaranma səbəbləri və risk amilləri
Stenokardiyanın yaranma səbəbləri
Ürəyin işemik xəstəliyi kimi stenokardiyanın da əsas etioloji amili koronar damarların ateroskleroz mənşəli daralmasıdır. Stenokardiya tutmaları koronar arteriyanın mənfəzinin 50-70% daraldığı hallarda inkişaf edir. Aterosklerotik stenoz nə qədər ifadəli olarsa, stenokardiya bir o qədər ağır gedişə malik olur. Stenokardiyanın ağırlıq dərəcəsi həmçinin stenozun ölçüsü və lokalizasiyası, zədələnmiş arteriyaların sayından asılıdır. Stenokardiyanın patogenezi adətən qarışıq xarakterli olur. Stenokardiyanın yaranamsında aterosklerotik obstruksiya ilə yanaşı koronar arteriyaların tromboz və spazmı da mühüm rol oynayır.

Bəzən stenokardiya arteriyaların aterosklerozlaşması olmadan yalnız angiospazm nəticəsində inkişaf edir. Mədə-bağırsaq traktının bir sıra patologiyaları (diafraqmanın yırtığı, öd daşı xəstəliyi və s.), eləcə də infeksion-allergik xəstəliklər, damarların sifilitik və revmatoid zədələnmələri (aortit, periarteriit, vaskulit, endarteriit) zamanı tac arteriyalarının ali sinir tənziminin pozulması səbəbindən reflektor kardiospazm – reflektor stenokardiya yarana bilər.

Stenokardiyanın inkişaf və proqressivləşməsinə modifikasiya olunan (idarəolunan) və modifikasiya olunmayan (idarəolunmayan) amillər təsir edir.

Stenokardiyanın modifikasiya olunmayan risk amillərinə cins, yaş və irsiyyət aiddir. Yuxarıda qeyd olunduğu kimi kişilər stenokardiyaya daha çox məruz qalır. Bu tendensiya 50-55 yaşa qədər özünü doğruldur. 55 yaşdan sonra qadın orqanizmində menopauza dövründə estrogenlərin – ürəyi və