yeriməsi»), gecə vaxtlarında yaranan qıcolmalardan şikayət edir. Axşamlar pəncə, topuq və baldırın bir qədər şişkin olması qeydə alınır. Səhər saatlarında ödem itir.
Dekompensasiya mərhələsi. Yuxarıda qeyd olunan əlamətlərə dermatit, ekzema əlavə olunur. Xəstələr dəri qaşınmasından əziyyət çəkir. Dəri quruyur, parlaqlaşır, dərialtı qatla möhkəm birləşir. Kiçik qansızmalar və hemosiderinin toplanması hiperpiqmentasiyaya səbəb olur.
2000-ci ildə təklif edilən müasir təsnifat xroniki venoz çatışmazlığın dərəcələrini, venaların varikoz genişlənməsinin formalarını və varikozun ağırlaşmalarını əks etdirir.

Formalar üzrə təsnifat
Venaların varikoz genişlənməsinin aşağıdakı formaları ayırd edilir:

Beynəlxalq təsnifat
Müxtəlif ölkələrin mütəxəssisləri tərəfindən istifadə olunan ümumqəbulolunmuş beynəlxalq təsnifat mövcuddur:

Varikoz xəstəliyinin əlamətləri
Xəstəliyin klinik təzahürləri varikozun mərhələlərindən asılıdır. Bəzi xəstələr hələ varikozun vizual əlamətlərinin yaranmasından əvvəl ayaqlarda ağırlıq hissi, yorulma, baldır nahiyəsində lokal ağrıların olmasını qeyd edir. Teleangioektaziyaların yaranması mümkündür. Venoz axının əlamətləri müşahidə olunmur. Xəstəliyin kompensasiya mərhələsi çox zaman simptomsuz gedir. Fizikal müayinə zamanı venaların, xüsusən baldırın yuxarı 1/3 hissəsində lokal varikoz genişlənməsi aşkar oluna bilər. Genişlənmiş venalar yumşaq olur, onların üzərindəki dəri dəyişilmir.

Varikozun subkompensasiya mərhələsində olan xəstələr keçici ağrılar, uzunmüddət vertikal vəziyyətdə qaldıqda yaranan, uzandıqda isə itən ödemdən şikayət edir. Fizikal baxış zamanı (əsasən günün II yarısında) topuq nahiyəsində pastozluq və ya cüzi ödemlər izlənilə bilər.

Dekompensasiya mərhələsində ayaqlarda daimi ağırlıq, küt ağrılar, yorulma, gecə qıcolmaları qeyd olunur. Daha çox axşam saatlarında izlənilən qaşınma trofik pozğunluqların erkən əlamətidir. Xarici baxış zamanı venaların ifadəli genişlənməsı, venoz hemodinamikanın ağır pozğunluqları