Meteorit kosmosda olan cisimdir. O, Günəşlə Yer arasındakı boşluqda yerləşir. Həcmi astreoid qədər kiçikdir...Maraqlı məqamdır ki, tarix boyu Yerə düşən meteoritlərin sayı da az deyil...

Meteoritlər bəzən Yer atmosferinə daxil olur, bu zaman onlar planetimizə toxunurlar. Təbii ki, öz oxu ətrafında fırlanan Yer kürəsinə bu toxunuş təsirsiz ötüşmür...

Yeri tavanı qoruyur, yəni korlanıb sıradan çıxmağa qoymur. Məlumdur ki, atmosferlə hər gün milyonlarla cisim toqquşur. Yer səthinə doğru milyonlarla meteoritlər uçub gəlir, atmosfer isə yeri onların dağıdıcı təsirindən qoruyur. Lakin bu toqquşmanın nəticəsində atmosferə heç bir zərər dəymir, əksinə yad cisimlərin Yerə təsirinin qarşısını alır. Meteoritlər Yer atmosferindən kənardadır. Latınca meteoron sözündən əmələ gəlib, səmada, yaxud da kainatda fövqəl hadisə və ya cismə verilən addır.

Bu göy cisimləri Yerə yaxınlaşdıqca fəzada hava ilə sürtünür. Beləcə, parlaq işıq yaranır. Meteoritlərin həcmi də müxtəlifdir. Bir qum dənəsindən başlayaraq böyük bir dağadək onun həcmi ölçülə bilər.

Məlum olub ki, hazırda planetimizin ətrafında 23 Ay, 22 Mars mənşəli meteorit var. Cisimlərin kütləvi şəkildə səmada hərəkəti “ulduz axını” adlanır.

Bu hadisə tipik olaraq atmosferin 80-110 km-ləri arasında meydana gəlir. Qaranlıq bir gecədə saatda 8-10 meteorid izləmək olar. Hər il müəyyən zamanlarda yaranan meteorit yağışları əsnasında saatda 100 dənəsi izlənilə bilər. Çox parlaq olanlara Atəş Topu adı verilir və bunlardan bəzilərinin səthə çatdığı da olur.

Mikro ölçüdəki cisimlər və kosmik tozlar da var ki, onlara mikrometeoroid deyilir.

Bu gün fəzanın bu yaylım top atəşləri barədə araşdırmalar davam edir. Demək olar ki, meteoridlər elm tərəfindən öyrənilməkdədir. Əgər cismin yaranma tarixi, yaşı, hətta fiziki və ya kimyəvi xarakteristikası öyrənilərsə onda yerin yaşı haqqında da yeni fikirlər söyləmək mümkündür.

Bəzən isə meteoridlərin asteroidlərin parçalanması nəticəsində yarandığı söylənilir.

Maraqlı