Feminizm (lat. femina - "qadın") -
qadınların hüquqları uğrunda
ictimai-siyasi hərəkat. İndiki
dövrdə feminizmi müxtəlif
formalarda müəyyən edirlər. Çox
zaman feminizm qadınların
azadlıq uğrunda hərəkatının
əsasında duran cinslərin
bərabərliyi nəzəriyyəsi kimi
anlaşılır. Lakin daha çox onu
geniş şəkildə - cinslərin hüquq
bərabərliyi təsəvvürlərinə
əsaslanan qadın hüquqlarının
müdafiəsi üzrə müxtəlif
hərəkatlar kimi izah edirlər (bu
halda termin qadın hərəkatının
sinonimi kimi işlədilə bilər).
Feminizm qadınlara verilən
ictimai qiymətləndirmədə
ədalətsizliyin olmasının qəbul
edilməsindən meydana çıxmışdır.
O, qadınların sıxışdırılmasının
əsaslarını və səviyyələrini təhlil
edərək , onların azadlığına nail
olmağa çalışır. Axırıncı heç də
birmənalı şəkildə başa düşülmür.
Feminizmin ilk dalğası XIX əsr - XX
əsrin birinci yarısına təsadüf edir.
Onun əsas məzmunu cinslərin
hüquq bərabərliyinə nail olmaq
uğrunda mübarizədən ibarətdir.
XX əsrin ortalarından etibarən
feminizmin ikinci dalğası başladı.
Onun əsasında qadınların
kişilərlə faktiki bərabərliyi
uğrunda mübarizə dururdu. 70-
ci illərin ortalarında və sonunda
Qərbdə, xüsusilə ABŞ-da hərəkat
daha kütləvi xarakter aldı. Bu
çoxsaylı aksiyalarda bir sıra
təşkilatların və bir çox lidersiz və
öz ənənəvi anlamında nəzəri
strategiyasız kiçik qrupların
yaranmasında təzahür etdi. 80-ci
illərin ortalarında feminizmin
təsiri bir qədər azalır,
tədqiqatçılar bunu qərb
ölkələrində neokonservativ
istiqamətin möhkəmlənməsi,
həmçinin feminizmin öz
daxilində yaranan kəskin
özünütənqidlə izah edirlər. Əgər
80-ci illərin ortalarına qədər
nəzəriyyəçilər tərəfindən əsasən
Qərbi Avropa və Şimali
Amerikanın orta təbəqəsindən
olan ağ qadının təcrübəsi
nəzərdən keçirilirdisə, sonralar
digər qrupların və onların
spesifik maraqlarının
öyrənilməsinin və nəzərə
alınmasının zəruriliyi qəbul
olundu. Bu hərəkatın yalnız
praktikasının deyil, nəzəriyyəsinin
də vəziyyətində öz əksini