duyğusu da itdi, cümə axşamı yox idi, onun yerinə nə isə qismən duyulan, həlməşik, qeyri-müəyyən bir şey vardı ki, gərək onu əllərinlə aralayıb, cümə gününü görəydin. Qadınlar və kişilər arasındakı fərq də itib yoxa çıxdı. Atam, analığım, fəhlələr şişib-şişib tuluğa dönmüşdülər, özü də elə bil, yerimirdilər, bataqlıqda yırğalanırdılar.

Atam dedi:

- Mən qayıdanacan yerindən tərpənmə, gəlib hər şeyi danışaram.

O, yanımda durub danışsa da, səsi elə bil, çox uzaqlardan gəlirdi, səsin özündə də aydınlıq yox idi, sanki bu səsi qulağımla deyil, toxunub-dəyməklə qavrayırdım, çünki bütün duyğular yoxa çıxmışdı, yalnız toxunduğuna inana bilərdin.

Lakin atam qayıtmadı, o, vaxtın içində itib, yoxa çıxdı. Gecə düşəndə, analığımı çağırıb, xahiş elədim ki, məni yataq otağına aparsın. Gecəni yaxşı yatdım. Ertəsi gün hər şey olduğu kimi qalmışdı; rəngsiz, hərarətsiz. Yuxudan oyanan kimi, qalxıb çarpayıda oturdum, yerimdəcə donub qaldım: elə bil, nə isə mənə şüurumun hansı bir hissəsininsə hələ oyaranadığını deyirdi.

Qəfildən mən yağışın əlindən baş götürüb qaçan qatarın uzun və kədərli fitini eşitdim. Düşündüm ki, yəqin hardasa yağış kəsib. Arxamda kimsə fikrimi oxuyurmuş kimi:

-Hardasa...-dedi.

Diksindim: «Kimdi bu?»

Dönüb arxaya baxanda, analığımı gördüm. O, sümükləri çıxmış əli ilə divarın o tayını göstərirdi.

-Eşitdin? - deyə soruşdum.

O, cavab verdi ki, bəli, eşidib, görünür, hardasa yağış kəsib, dəmiryol xəttini təmir ediblər. Sonra səhər yeməyi olan məcməyini mənə uzatdı. Yeməkdən sarımsaq və inək yağının iyi gəlirdi. Şorba idi. Özümü itirərək soruşdum ki, saat neçədi. Analığım sakit, yorğun bir səslə, -üçün yarısı olar, - dedi. İndicə qatar keçdi, yağışa baxmayaraq, yubanmır.

Mən təəccübləndim:

-Necə üçün yarısı olar?

Yəni mən bu qədər yatmışam?
Analığım dedi:

Sən lap az yatmısan, indi saat ancaq üç olar.

-Bəyəm, bu gün cümə deyil?
Analığım sakit, çox sakit bir səslə:

-Bu gün cümə axşamıdı, qızım, - dedi.

- Vur - tut