Elm əhlindən bu hədisi rəvayət edənlər hədisdə gələn “şirk” və “küfr” sözlərinin mübaliğə olduğunu və işin ağırlığını hiss etdirmək üçün deyildiyini qeyd edirlər.
əl-Hafiz Əbu İsa ət-Tirmizi – rahiməhullah – “əs-Sünən”də deyir:
“Elm əhlindən bəziləri bu hədisi təfsir edərkən onun “küfr etmiş və ya şirk etmişdir” sözlərinin işin ağırlığını hiss etdirmək üçün olduğunu deyiblər. Bunun hüccəti İbn Ömərin hədisidir ki, peyğəmbər – salləllahu aleyhi va səlləm – Öməri “atama and olsun, atama and olsun” deyərkən eşitdi və dedi: “Diqqət edin! Həqiqətən Allah sizə atalarınıza and içməyi qadağan edir.”[29]
əl-Hafiz İbn Hacər əl-Asqalani deyir:
Onun “küfr etmişdir və ya şirk etmişdir” sözlərini işlətməsi (bu işdən) çəkindirmək üçün mübaliğə işlətmək və işin ağırlığını göstərmək üçündür, bunun haram olduğunu söyləyənlər bu hədisə əsaslanıblar.”[30]
Yəni, bu sözlərlə heç də insanı kafir və müşrik edən şirk və küfrün qəsd olunmadığını deyirlər. İmam Əbu Cafər ət-Tahavi əl-Hənəfi – rahiməhullah – deyir:
“Bizə görə - doğrusunu Allah bilir – hədisdə İslamdan çıxaran şirk qəsd olunmur ki, bu əməlin sahibi İslamdan çıxmış olsun. Lakin Allahu Təalədən başqasına and içməyin doğru olmadığı qəsd edilmişdir. Kim Allahdan başqasına and içərsə and içdiyi şeyi Allahu Təalə kimi and obyekti etmişdir. Beləliklə and içdiyi kimsə və ya and içdiyi şeyi şərik etmiş sayılır ki, bu da böyük bir şeydir. Ona görə də sahibini İslam dinindən çıxararaq Allahu Təaləyə qarşı kafir edən şirkdən başqa bir şirk ilə müşrik sayılmışdır.”[31]
İmam Muhamməd bin İsmayıl əl-Buxari – rahiməhullah – “əs-Sahih”də deyir: “Peyğəmbər – salləllahu aleyhi va səlləm – demişdir: “Kim Lata və Uzzaya and içərsə qoy “lə iləhə illəllah” desin!” və həmin adamı küfrə nisbət etməmişdir.” İbn Hacər – rahiməhullah - əl-Buxari’nin bu sözləri haqqında deyir: “Müəllif bu cür and içənin küfr edib etməməsi barəsində bir qərar verməmişdir, lakin onun sözünü bu cür ifadə etməsi belə birinin küfr etməməsini tələb edir, çünki “Kim Lat