n başqa rəftarla özünə bəraət qazandırar. Ona görə də hiylə və məkr də bu üslubdan sayılar.

Yalan bütün dinlərdə bəyənilməmiş və çirkin əməl hesab edilər. (“Ğafir”, 28). Ancaq əfsus ki, çox və az miqdarda, insanların çoxu ondan istifadə edər. Öz inanc və adətlərinə əskinə olaraq, yalan danışar.

Bəzi insanlar başqalarından daha çox yalana meyl göstərərlər. Bu insanlar o kəslərdir ki, şəxsiyyət baxımından özünü günaha batırarlar. Ancaq hər yerdə öz qanunsuz rəftarlarını həyata keçirtmək üçün yalana əl atarlar. Onlar yalan vasitəsilə öz rəftarlarını bəyənilmiş rəftar kimi nümayiş etdirərlər.

Yalanın təsiri

Bəziləri bu fikirdədirlər ki, günahın amili yalandır və yalan danışmaqdır. Baxmayaraq ki, günahın səbəbinin kökləri başqadır, ancaq insanın günaha meylinin artmasında yalan danışmağı əsas amil kimi görürlər.

Hər bir əxlaqsız rəftar insanda, cəmiyyətdə, dünya və axirətdə öz təsirini qoyar. Yalanın ən mühüm ictimai təsiri insanların etimadını itirməkdir. İnsanlar arasında yalanın artması, onların bir-biri haqda düzgün nəticə çıxartmağını aradan aparar. İnsanlar bir-biri ilə ünsiyyət bağlayarkən bir-birinə etimad göstərməzlər.

Qurani-Kərim yalanın göstərdiyi başqa bir təsiri, yalanın yalançının özünə vurduğu ziyanda görür. (“Ğafir”, 28). Quran insanlardan istəyir ki, yalandan çəkinsinlər. Çünki yalan ilk növbədə söyləyəninə ziyan vurar. (“Ali-İmran” 94, “Ənam” 21, 93 və 144). Dünyada vicdandan məhrum olarlar. (“Yunis” 69, “Nəhl” 116). İlahi hidayətdən bəhrələnə bilməzlər. (“Ğafir” 28). Axirətdə üzüqara hesab edilərlər. (“Zumər” 60)

Quran yalanı insanın qəlb xəstəliklərinin artmasına səbəb olan amil kimi tanıyır. (“Bəqərə” 8, 10). Ayələrdən göründüyü kimi, bu kimi insanlar batini həqiqətlərdən məhrum olarlar. (“Casiyə” 7,8) Nəhayətdə dünyada yalan danışaraq, münafiqlərin sırasına daxil olarlar. (“Tövbə” 77).

Belə görünür ki, yalan insanın şəxsiyyət balansının pozulmasına səbəb olar. İnsan öz şəxsiyyət balansını itirməmək, nifaqdan uzaq olmaq