ə aidiyyatı və ya əlaqəsi olmadığını, sünnəti dünya məsələlərinə müdaxilə etməməyi iddia edənlər var. Bu hədisin səbəbini, niyə deyildiyini, nə zaman və harda buyurulduğunu araşdırsaydılar, belə yalançı iddialar da etməzdilər. Dinin dünya ilə əlaqəsi olmadığını necə demək olar?! Qurani-Kərimin ən uzun ayəsi elə dünya işi və dünya məsələsi ilə bağlıdır (əl-Bəqərə, 282). İslam şəriəti iki böyük əsasa ibadətlər və əlaqələrə (rəftar, insanların bir-biriylə işləri) bölünmüşdür. Yuxarıdakı hədisdə rəvayət olunan sözləri isə Rəsulullah (s.a.s) səhabələrin xurma ağacları ilə etdikləri iş barədə demişdir. Bu o deməkdir ki, əkinçilik, istehsal, tibb və sairə kimi dünyaya aid olan işləri ixtisas sahiblərinə həvalə etmək gərəkdir. Bu cür məsələlərdə müvəffəqiyyətli olmağı onlar daha yaxşı bilirlər.

Başqa bir hədisdə də Rəsulullah (s.a.s) buymuşdur ki; “Misvak ağzı təmizləyər və Rəbbi razı salar.” Bu hədisin məqsədi ağzımızın həmişə təmiz və qoxusuz saxlanılmasıdır. Ümumən isə bu hədis İslamın bizi çağırdığı təmizlik və pak olmaq məsələsinə aiddir. Necə ki, Rəsulullah buyurub ki; “Təmizlik İmanın bir sütunudur.” Deməli müsəlman şəxs bədənini, evini, yolunu, miniyini və sairə təmizləməlidir, pak saxlamalıdır. Misvak hədisinə hərfi riayət etməklə bütün yer kürəsindəki müsəlmanlar Ərəb Yarımadasında bitən Sivak ağacından istifadə etmək məcburiyyətindədilərmi?!

Hədislərin səbəbi olduğu kimi məcazi mənaları da vardır. Düzdür, məcazi mənaları inkar edənlər alimlər olmuşdur. Amma bəzi hədislər vardır ki, araşdırarkən, məcazi olaraq deyildiyi anlaşılır. Məsələn, Peyğəmbərimiz (s.a.s) bir dəfə möminlərin analarına, öz həyat yoldaşlarına belə demişdi; “(Mən öləndən sonra) mənim ardımca ən tez gələn (ən birinci olan) sizdən əli ən uzun olanınızdır”. Bunu eşidəndə, Onun (s.a.s) zövcələrindən bəziləri deyiləni olduğu kimi, hərfi olaraq anlamışdılar və öz aralarında əllərini ölçməyə başlamışdılar. Ən birinci vəfat edən isə Zeynəb (r.a) olmuşdu. O zaman anlamışdılar ki, uzun əl