etməliyik.
Düşünmədən yaşayan insan üçün həyat yeyib-içmək, əylənmək yeridir. Belə insanlar üçün ölüm bir kabusdur və onlar ölümdən çox qorxurlar. Çünki belələri ölümü yoxluq kimi qəbul etdikləri üçün öyrəşdikləri eyş-işrətli, əyləncəli həyatın əllərindən çıxacağından qorxurlar. Belə insanların yanlarında ölümdən bəhs edildikdə, bu barədə eşitmək belə istəmirlər, dərhal mövzunu dəyişirlər. Oradan-buradan eşitdikləri “insan öldükdən sonra bu dünyadakı davranışlarının hesabını verəcək” sözlərini isə, ümumiyyətlə, qəbul etmək istəmirlər. Çünki onlar bilirlər ki, əgər bu iddia doğru olsa (doğru olduğunu bütün səmavi dinlər təsdiqləyir), onları heç də gözəl aqibət gözləmir.
Ölüm yas çadırlarından ibarət deyil
Ölüm onu qəbul etməyənlər üçün yalnız yas mərasimlərində qurulan çadırdır: gəlir başsağlığı verir və gedir. Bir gün öləcəyini, onun üçün də belə bir çadır qurulacağını düşünmək belə istəmir. Çox insanlar var ki, yas çadırından çıxıb barlara, əyləncə yerlərinə üz tuturlar.
Var-dövlət əldə etmək üçün halal-haram demədən, hər yola baş vuran insanlarla rastlaşırıq. Belələri bütün fikir və düşüncələrini yalnız dünya üçün sərf etdiklərindən axirəti düşünməyə vaxt tapa bilmirlər. Bütün həyatlarını ev tikməyə, mülk sahibi olmağa, varlanmağa və əylənməyə sərf edənlər sanki bir gün öləcəklərini, topladıqlarından heç nəyi özləri ilə apara bilməyəcəklərini unudurlar. Varlı olmaq günahdırmı? Əsla, xeyr. Əksinə, gözəldir. Ancaq varlanmağın yolları halal olmalıdır. Halal yolla var-dövlətə sahib olmaq özü bir ibadətdir. Lakin heç bir var-dövlət bizə ölümü unutdurmamalıdır. Çünki ölüm