t edilməlidir. Yaya uğun, istiyə uğun qidalanmaq lazımdır. Buna önəm verməsək, bu ayın mənəvi imkanlarından tam bəhrə apara bilməyəcəyik.

2. Göz, qulaq və dil ilə yanaşı, qəlb orucu

Çox mühüm tövsiyələrdən biri budur ki, ilahi övliyalar göz, qulaq və dil ilə yanaşı, qəlblərini də bu ayda oruc tutdurarlar. Diqqət etsək, görürük ki, burada heç yeməkdən, içməkdən söhbət getmir. Buyurulur ki, göz, qulaq və dil orucu ilə yanaşı, qəlblərini də oruc edərlər. Əslində göz, qulaq və dil orucu - özü bir əxlaqi məsələdir. İnsan orucdursa, gözü, dili, qulağı da oruc olmalıdır. Təkcə orucluqda deyil, insan həmişə gözünü haramdan, dilini yalandan, böhtandan, qulaqlarını qeybətdən uzaq etməlidir. Amma bu ayda xüsusi diqqət etməlidir. Çünki bu ay fürsətlər ayıdır. Allahın nemətlərindən bəhrələnmək imkanı olan bir aydır. Bu ay tərbiyə ayıdır. Qulaq qeybətdən çəkinməlidir. Boş-boş mənasız sözləri eşitməkdən çəkinməlidir. Dil çəkinməlidir. Yalan danışmaqdan, boş-boş mənasız sözlər danışmaqdan çəkinməlidir. Dil oruc tutmalıdır. Ona görə də bu ayda gözün, dilin, qulağın haramdan çəkinməsi digər aylar üçün də bir imkan yaradır ki, insan özündə bir mələkə, vərdiş formalaşdırsın ki, bunun sayəsində gözünü, dilini, qulağını haramdan qorusun.

Amma bütün bunlarla yanaşı, əxlaq ustadları buyurur ki, qəlblər də oruc tutmalıdır. Yəni qəlbə dostdan kənar heç kimi buraxılmamalıdır. Qəlbin bir dostu var – o da Allahdır. Allah Təaladan başqa, Allahın razılığının qəlbdə yer tutmasından başqa heç bir naməhrəmi qəlbə buraxmaq olmaz. Qəlbin bir dostu var - o da Allahdır və onun razılığıdır. Qəlbə kənar heç bir şeyi buraxmamağa çalışmaq lazımdır. Əxlaq ustadlarının tövsiyə etdiyi bu nöqtə çox mühümdür və Allahdan istəyirik ki, bunu bizlərə nəsib etsin.

3. Mübarək Ramazan ayı – Quranın baharıdır

Əxlaq ustadlarının buyurduğu üçüncü mühüm nöqtə bundan ibarətdir ki, mübarək Ramazan ayı Qurani-Kərimin baharıdır. Müqəddəs Qurani-Kərim məhz bu ayda nazil olub. Ona görə də diqqət və hövsələ ilə,