Elə adamlar var ki, görüşdüyün andan onlara adıyla müraciət edirsən. Maks da belələrindəndir. Elələri də var ki, bəyəndiyinə görə yox, özlərinə qarşı nifrət oyatdıqlarına görə diqqətini cəlb edirlər.

Nifrət o qədər böyüyür ki, hətta maraqlı hadisələrə vəsilə olur; siz vaxtaşırı bu adamların yanına qayıdaraq, onların qəlbindəki titrəyişləri öyrənməyə, özünüzü canıyanan göstərməyə çalışırsınız. Halbuki, bu mərhəmətdən sizdə əsər-əlamət belə, yoxdur. Köməyə ehtiyacı olan adamlara, dərdlərinə şərik olduğumuza görə yox, qayğılarının, nigaranlıqlarının bizi anlaşılmaz hisslərə bürüdüyünə görə əl tuturuq.

Maksın ilk dəfə məni bulvarda saxladığı gecəni çox yaxşı xatırlayıram. Köntöy görünüşü, özünü aparması məndə ikrah yaratmışdı. Kinoya tələsirdim. Birdən qarşımda bu kədərli yəhudi sifəti peyda oldu. Kibrit istədi. İstənilən halda, nəsə istəməsi sadəcə, bir bəhanəydi. Bunu dərhal anladım. Ürəyimdə fikirləşdim, indi durub həyatının kədərli səhifələrini vərəqləyəcək.

Onun həyat hekayəsini dinləmək istəmirdim. Saymazyana münasibət göstərirdim. Kobudluq da demək olar. Belə rəftarımı heç vecinə almırdı: sifətimə zəli kimi yapışıb, qopmaq istəmirdi. Həyat hekayəsini danışmağa macal vermədən, cibimdəki qəpik-quruşları çıxarıb ona uzatdım. Dedim bəlkə hirslənib gedər. Amma yox, zəli kimi yapışdı yaxamdan.

O vaxtdan mənə elə gəldi ki, Maks addımbaaddım məni izləyir. Onunla qarşılaşmağıma təsadüf kimi baxırdım. Zamanla bədgümanlığa qapıldım. Axşamlar küçəyə çıxarkən, özümdən asılı olmadan, beynimdə cərgəylə suallar düzülürdü: “Görəsən hara gedim? Filan yerə getsəm, Maks orda olmaz ki?” Gəzməyə gedərkən, bilərəkdən elə rayonları seçirdim ki, ora gəlmək Maksın heç ağlına gəlməzdi. Elə ya belə həmişə eyni yerlərə getdiyini düşünürdüm: turistlərin axışdığı böyük bulvarlara, Monparnas, Monmartr rayonlarına. Gecə düşərkən, Maks ağlımdan tamamilə çıxdı. Adət etdiyim yolla evə qayıdarkən, Maksı büsbütün unudurdum. Və budur, mehmanxanaya çataçatda, tale bizi qarşılaşdırdı.